Zcash là gì?
Zcash (ZEC) là một loại tiền điện tử mã nguồn mở tập trung vào quyền riêng tư (privacy), được fork từ Bitcoin vào năm 2016, cho phép người dùng thực hiện các giao dịch ẩn danh hoàn toàn mà không tiết lộ thông tin gửi, nhận hoặc số lượng.
Được phát triển bởi Electric Coin Company (ECC), Zcash sử dụng công nghệ zk-SNARKs để xác thực giao dịch mà không cần tiết lộ chi tiết, tạo nên sự cân bằng giữa tính minh bạch và bảo mật. Với tổng cung giới hạn 21 triệu ZEC giống Bitcoin, Zcash không chỉ là công cụ thanh toán mà còn là nền tảng cho các ứng dụng tài chính riêng tư, hỗ trợ cả giao dịch công khai và ẩn shielded.
Đọc thêm:
SynFutures (F) là gì? Tìm hiểu nền tảng giao dịch phái sinh trên Base
0x Protocol (ZRX) là gì? Tìm hiểu nền tảng P2P lâu đời trên Ethereum
Sản phẩm chính của Zcash
Zcash chủ yếu là một blockchain độc lập, nhưng hệ sinh thái của nó bao gồm các sản phẩm và công cụ tập trung vào quyền riêng tư và khả năng sử dụng:
- Zcash Blockchain: Nền tảng cốt lõi hoạt động bằng cơ chế PoW, tương tự Bitcoin nhưng nâng cấp hơn. Nó cho phép thực hiện các giao dịch ẩn danh hoàn toàn bằng công nghệ zk-SNARKs, giúp bạn gửi – nhận tiền mà không ai biết bạn là ai hay bạn gửi bao nhiêu.
- Zcash Wallets: Các ví này hỗ trợ tính năng ẩn danh mặc định và chia sẻ thông tin có chọn lọc, ví dụ bạn có thể cung cấp dữ liệu giao dịch cho cơ quan thuế mà vẫn giữ được sự riêng tư của mình.
Điểm đặc biệt của Zcash
Zcash nổi bật nhờ công nghệ tiên tiến và tính linh hoạt, vượt trội so với các privacy coin khác như Monero:
- Ẩn danh 100% bằng zk-SNARKs: Xác minh giao dịch mà không cần tiết lộ thông tin. Hỗ trợ địa chỉ ẩn danh (z-addrs) cho phép bạn giao dịch mà không để lại dấu vết, khác với địa chỉ công khai (t-addrs) kiểu Bitcoin.Ngoài ra, bạn có thể chọn chia sẻ dữ liệu cho một bên thứ ba khi cần
- Tính minh bạch chọn lọc: Người dùng tự quyết định muốn riêng tư ở mức nào. Điều này giúp Zcash cân bằng giữa quyền riêng tư và tuân thủ pháp luật, tránh bị cấm như một số coin ẩn danh khác.
- Tính thay thế hoàn hảo: Mọi đồng ZEC đều có giá trị như nhau, không bị ảnh hưởng bởi “lịch sử giao dịch” giống như tiền mặt, không ai biết tờ nào từng dùng để làm gì.
- Halving & khan hiếm: Giống Bitcoin, phần thưởng khối giảm một nửa sau mỗi 4 năm, giúp nguồn cung ZEC ngày càng khan hiếm và tăng giá trị dài hạn.
Đội ngũ phát triển
Đội ngũ Zcash kết hợp chuyên gia mật mã học và cypherpunk, dẫn dắt bởi Electric Coin Company (ECC) và Zcash Foundation:
- Zooko Wilcox-O’Hearn: Đồng sáng lập kiêm cựu CEO ECC, chuyên gia bảo mật máy tính từ DigiCash (1996), phát triển Tahoe-LAFS và BLAKE2. Ông là cypherpunk nổi tiếng, tập trung vào privacy.
- Matthew D. Green: Giáo sư Johns Hopkins, đồng sáng lập Zerocoin, chuyên gia mật mã học với nghiên cứu về zero-knowledge proofs.
- Các Thành Viên Khác: Bao gồm Eli Ben-Sasson và các contributor từ Zcash Foundation như Alfredo và John. ECC có khoảng 20-30 developer, với Zcash Foundation quản lý grant cho bên thứ ba.
Nhà đầu tư
Zcash được tài trợ qua ICO và các vòng seed, thu hút hơn 3 triệu USD từ các quỹ hàng đầu:
- Seed Round (2016): 3,5 triệu USD từ Silicon Valley VCs, bao gồm Digital Currency Group (DCG), Pantera Capital, Fifth Era, 27th Street Capital.
- Investors cá nhân nổi bật: Roger Ver (Bitcoin.com), Vitalik Buterin (advisor Ethereum), Framework Ventures, và các nhà đầu tư cá nhân từ ECC founders.
Tokenomics ZEC
Tháng 10/2025, Zcash có vốn hóa thị trường khoảng 5,6 tỷ USD, xếp hạng #24 trên CoinMarketCap, với hơn 16 triệu ZEC đang lưu hành.
Tổng quan về ZEC Token
ZEC là token gốc của Zcash, hoạt động như phương tiện trao đổi và lưu trữ giá trị với trọng tâm privacy.
- Tên Token: Zcash
- Mã Token: ZEC
- Blockchain: Zcash
- Smart Contract BSC: 0x1ba42e5193dfa8b03d15dd1b86a3113bbbef8eeb
- Total Supply: 21,000,000 ZEC
- Max Supply: 21,000,000 ZEC
- Circulating Supply (27/10/2025): 16,281,242 ZEC (khoảng 78% max supply)
Phân bổ ZEC Token
| Phân bổ | Tỷ lệ (%) | Số lượng (ZEC) | Mô tả |
| Miners (Block Rewards) | 80 | ~16.8 triệu | Thưởng cho miner, giảm dần qua halving. |
| Founders’ Reward (2016-2020) | 10 | 2.1 triệu | Phân bổ: 50% ECC, 25% Foundation, 25% investors/founders. |
| Dev Fund (2020+) | 20 (của subsidy) | ~4.2 triệu (dự kiến) | 8% grant độc lập, 7% ECC, 5% Foundation. |
| Community/Other | 10 | 2.1 triệu | Ecosystem development và early adopters. |
Lịch mở khóa ZEC Token
ZEC được “mở khóa” qua mining.
Tiện ích của ZEC Token
ZEC là utility token cốt lõi cho hệ sinh thái privacy:
- Thanh toán ẩn: Giao dịch cho ẩn danh, hỗ trợ mua hàng, chuyển tiền mà không lộ thông tin.
- Staking và Mining: Miner sử dụng ZEC để tham gia PoW, nhận reward; một số platform hỗ trợ staking cho yield.
- Governance: Tham gia vote qua Zcash Foundation cho protocol upgrades (ZIPs).
- Ecosystem: Sử dụng trong dApps privacy.
Mua ZEC Token ở đâu?
ZEC được niêm yết rộng rãi trên CEX và DEX như Binance, OKX, Bybit.
Kết luận
Zcash là privacy coin hàng đầu với zk-SNARKs tiên tiến, mang lại sự cân bằng độc đáo giữa ẩn danh và tuân thủ quy định, vượt trội hơn Monero về tính linh hoạt.
Với đội ngũ mạnh mẽ từ ECC và Foundation, funding bền vững qua dev fund, và tokenomics khan hiếm giống Bitcoin, ZEC có tiềm năng tăng trưởng dài hạn khi nhu cầu privacy tăng.
Theo dõi ngay Tiền Điện Tử để cập nhật thông tin mới nhất, các bài phân tích chuyên sâu về thị trường tiền điện tử cùng những chương trình Airdrops tiềm năng mỗi ngày.
