Zama (ZAMA) là gì?
Zama là một công ty mã hóa nguồn mở chuyên xây dựng các giải pháp Fully Homomorphic Encryption (FHE) tiên tiến cho blockchain và AI. Công ty tập trung vào việc tạo ra giao thức Zama Confidential Blockchain Protocol, cho phép các hợp đồng thông minh bảo mật trên bất kỳ Layer 1 hoặc Layer 2 nào, sử dụng FHE để tính toán trên dữ liệu được mã hóa mà không cần giải mã, đảm bảo quyền riêng tư dữ liệu trong khi vẫn duy trì tính công khai và khả năng xác minh.
Zama được thành lập năm 2020 tại Pháp và đã trở thành unicorn đầu tiên trong lĩnh vực mã hóa nguồn mở với định giá hơn 1 tỷ USD, tập trung vào việc mở ra các trường hợp sử dụng mới cho DeFi, thanh toán, ngân hàng on-chain và token hóa tài sản thực (RWA).
Giao thức của Zama không xây dựng blockchain mới mà tích hợp lớp bảo mật lên các chain hiện có như Ethereum và Solana, giúp các ứng dụng kế thừa tính bảo mật, phân quyền và thanh khoản của chain cơ bản.
Đọc thêm:
Axelar Network (AXL) là gì? Toàn tập dự án Axelar Network và token AXL
Keeta (KTA) là gì? Blockchain kết nối tài sản thực và tài chính truyền thống
Sản phẩm cốt lõi Zama
Sản phẩm cốt lõi của Zama bao gồm một bộ công cụ FHE nguồn mở để xây dựng ứng dụng bảo mật:
- fhEVM: Giao thức cho phép thực thi hợp đồng thông minh riêng tư trên Ethereum Virtual Machine (EVM), sử dụng mã hóa đồng hình để dữ liệu và trạng thái on-chain vẫn được mã hóa ngay cả trong quá trình xử lý. Nó hỗ trợ Solidity với kiểu dữ liệu euint để đánh dấu phần riêng tư, và tích hợp với các chain EVM, sắp tới là Solana.
- TFHE-rs: Thư viện Rust thực hiện FHE, hỗ trợ tính toán trên dữ liệu mã hóa với hiệu suất cao trên CPU, GPU và HPU, kháng cự lượng tử.
- Concrete: Bộ biên dịch FHE cho Python, tích hợp với TFHE-rs để dễ dàng xây dựng chương trình FHE.
- Concrete ML: Khung cho machine learning bảo mật, kết hợp AI và FHE để suy luận trên dữ liệu mã hóa.
Điểm nổi bật của Zama
Zama nổi bật với công nghệ FHE đột phá, cho phép tính toán trên dữ liệu mã hóa mà không lộ thông tin, khác biệt so với MPC, ZK hay TEE. Các điểm chính:
- Bảo mật tuân thủ: Hỗ trợ kiểm tra dữ liệu mã hóa theo quy định mà không giải mã, phù hợp cho DeFi tổ chức.
- Hiệu suất cao: Hiện tại 20 TPS/chain, mục tiêu 1.000 TPS năm nay và 10.000+ TPS với FHE ASIC qua đối tác.
- Tích hợp dễ dàng: Tích hợp với chain công khai, không cần chain riêng, duy trì tính composable.
- Ứng dụng thực tế: Mở ra DeFi bảo mật, thanh toán ẩn danh, token hóa RWA tuân thủ, và đấu giá kín.
Zama đang dẫn đầu cuộc cách mạng bảo mật blockchain, với hơn 1 triệu hoạt động FHE trên testnet.
Đội ngũ phát triển
Zama được thành lập bởi Dr. Rand Hindi (CEO) và Dr. Pascal Paillier (CTO) năm 2020. Đội ngũ bao gồm các nhà nghiên cứu hàng đầu như Prof. Nigel Smart (Chief Academic Officer) và Dr. Marc Joye (Chief Scientist). Công ty hoạt động toàn cầu, với kinh nghiệm sâu trong mã hóa và blockchain.
Nhà đầu tư
Zama đã huy động hơn 150 triệu USD qua 2 vòng, bao gồm
- Series A huy động 73 triệu USD từ Multicoin Capital, Protocol Labs, Metaplanet, VSquared Ventures, Stake Capital.
- Series B huy động 57 triệu USD dẫn dắt bởi Blockchange Ventures và Pantera Capital, đưa định giá vượt 1 tỷ USD.
Tổng tài trợ bao gồm 130 triệu USD từ vòng Series A và B, cộng với bán công khai 4.41 triệu USD.
Tokenomics ZAMA
Tổng quan về ZAMA Token
- Tên Token: Zama
- Mã Token: ZAMA
- Blockchain: Ethereum (EVM-compatible), tích hợp với các chain khác.
- Smart Contract: Không được tiết lộ cụ thể, nhưng dựa trên fhEVM.
- Total Supply: 1.000.000.000 ZAMA
- Max Supply: 1.000.000.000 ZAMA
- Circulating Supply: Khoảng 100 triệu sau TGE
Phân bổ ZAMA Token
Update soon
Lịch mở khóa ZAMA Token
Update soon
Tiện ích của ZAMA Token
Update soon
Mua ZAMA Token ở đâu?
Update soon
Cập nhật giá ZAMA real-time:
