Monad (MON) là gì?
Monad (MON) là một blockchain Layer 1 tương thích hoàn toàn với Ethereum Virtual Machine (EVM), nhằm giải quyết 3 vấn đề cốt lõi của blockchain: đạt tốc độ cao, bảo mật và phi tập trung cùng lúc.
Với khả năng xử lý lên đến 10.000 giao dịch mỗi giây (TPS), thời gian khối chỉ 0.4 giây và hoàn tất giao dịch dưới 1 giây, Monad biến những ứng dụng DeFi, NFT hay game phức tạp thành hiện thực mượt mà, phí thấp.
Monad dự kiến sẽ mainnet vào ngày 24/11/2025, đánh dấu cho hệ sinh thái EVM nhanh nhất thế giới ra đời.
Đọc thêm:
SUI Network là gì? Blockchain thế hệ mới đang khuấy đảo thị trường
Monero (XMR) là gì? Tìm hiểu dự án “che dấu” mọi giao dịch và thông tin cá nhân
Cấu trúc của Monad
Cấu trúc của Monad giống như một cỗ máy được lắp ráp từ những linh kiện tối ưu hóa, lấy cảm hứng từ high-frequency trading (HFT) để chạy mượt mà trên phần cứng thông thường.
Ở trung tâm là EVM song song (Parallel EVM): thay vì xử lý giao dịch tuần tự như Ethereum, Monad chạy chúng đồng thời qua nhiều instance EVM, tăng tốc độ mà không hy sinh tính tương thích bytecode.
- MonadBFT: Cơ chế đồng thuận Proof-of-Stake (PoS) biến thể từ HotStuff, tách biệt execution khỏi consensus để validator nhanh chóng đồng ý thứ tự giao dịch trước khi thực thi.
- Deferred Execution: Giao dịch được sắp xếp trước, sau đó thực thi song song, giảm độ trễ.
- MonadDB: Cơ sở dữ liệu tùy chỉnh dựa trên Patricia Trie, phân tán dữ liệu qua các node để truy xuất nhanh, hỗ trợ parallelism và chạy trên hardware dân dụng (không cần máy chủ đắt đỏ).
- Superscalar Pipelining: Xử lý lệnh như CPU hiện đại, chia nhỏ công việc để tăng hiệu suất.
Toàn bộ kiến trúc được viết bằng C++ và Rust, đảm bảo hiệu quả cao.
Điều này tạo ra một mạng lưới có thể mở rộng mà vẫn giữ tính phi tập trung, với node dễ chạy hơn Ethereum gấp nhiều lần.
Điểm đặc biệt của Monad
Hầu hết Layer 1 khác phải hy sinh tương thích để đạt TPS cao (như Solana), nhưng Monad giữ nguyên EVM bytecode và RPC API, nghĩa là bạn có thể dùng MetaMask, Remix hay Hardhat ngay lập tức.
Điểm đặc biệt nhất là Optimistic Parallel Execution: giả định giao dịch không xung đột để chạy song song, chỉ rollback nếu cần, giống như một ban nhạc chơi đồng bộ mà không va chạm.
Ngoài ra, phí giao dịch gần như bằng 0 và hoàn tất giao dịch trong tức thì.
Đến 2025, với testnet xử lý 15 triệu TPS/ngày, Monad không chỉ nhanh hơn Ethereum 300 lần mà còn rẻ hơn, an toàn hơn nhờ MonadBFT chống lại 51% attack.
Đội ngũ phát triển
- Keone Hon (CEO & Co-founder), tốt nghiệp MIT với bằng kép Computer Science & Math, dẫn dắt đội HFT 8 năm trước khi chuyển sang blockchain tại Jump Crypto.
- James Hunsaker (CTO & Co-founder), kỹ sư phần mềm từ Jump
- Eunice Giarta (COO & Co-founder) có kinh nghiệm vận hành từ các startup tech.
Đội ngũ cốt lõi gồm hàng chục kỹ sư từ Jump, Google và các dự án crypto lớn.
Nhà đầu tư
Monad đã huy động thành công số tiền lên đến 244 triệu USD qua 2 vòng chính:
- Seed 19 triệu USD (2/2023, dẫn dắt bởi Dragonfly Capital, tham gia Placeholder, Lemniscap, Shima Capital, Finality Capital, angel như Naval Ravikant, Cobie, Hasu);
- Series A 225 triệu USD (3/2024, dẫn dắt Paradigm với 150 triệu USD, tham gia Electric Capital, Coinbase Ventures, Greenoaks, Castle Island Ventures, GSR Ventures).
Định giá 3 tỷ USD, Monad trở thành một trong những Layer 1 được đầu tư mạnh nhất 2024-2025.
Tokenomics MON
Tổng quan về MON Token
- Tên Token: Monad
- Mã Token: MON
- Blockchain: Monad
- Smart Contract: Không áp dụng
- Total Supply: 100 tỷ MON
- Max Supply: 100 tỷ MON
- Circulating Supply: Khoảng 49,4 tỷ MON
Phân bổ MON Token
Phân bổ được thiết kế để cân bằng tăng trưởng dài hạn và phân quyền ngay từ đầu:
| Phân bổ | Tỷ lệ (%) | Số lượng (tỷ MON) | Ghi chú |
| Ecosystem Development | 38.5 | 38.5 | Quản lý bởi Monad Foundation cho grants, validator incentives, dApp hỗ trợ. |
| Team | 27 | 27 | Monad Foundation & Category Labs (founders, employees, contractors). |
| Investors | 19.7 | 19.7 | Từ các vòng funding 2023-2024. |
| Public Sale | 7.5 | 7.5 | Bán trên Coinbase, giá 0.025 USD/MON. |
| Category Labs Treasury | 4 | 4 | Cho hires, dev incentives, R&D. |
| Airdrop | 3.3 | 3.3 | Phân bổ cho 230.500 users qua 5 categories (community, onchain users, contributors). |
Lịch mở khóa MON Token
Lịch vesting tập trung vào alignment dài hạn, với cliff 1 năm và linear vesting:
- Public Sale & Airdrop: Unlock ngay tại mainnet.
- Ecosystem: Unlocked dần qua grants, không vesting cứng.
- Team: Locked 1 năm, vesting 3-4 năm (đến Q4/2029).
- Investors: Locked 4 năm, 1 năm cliff + linear vesting.
- Treasury: Locked tương tự team, vesting 4 năm.
Tiện ích của MON Token
MON là trái tim kinh tế của Monad:
- Phí giao dịch: Thanh toán gas cho mọi hoạt động on-chain.
- Staking & Security: Stake để trở thành validator, nhận rewards.
- Governance: Bỏ phiếu cho các quyết định qua Monad Foundation.
- Ecosystem Incentives: Dùng cho phần thưởng khuyến khích phát triển hệ sinh thái.
Mua MON Token ở đâu?
Nhà đầu tư có thể mua bán MON trên các sàn giao dịch lớn như Binance, Bybit.
Kết luận
Monad là một blockchain mang theo lời hứa về một Web3 nhanh hơn, rẻ hơn và dễ tiếp cận hơn, nơi developer mơ mộng không còn bị ràng buộc bởi giới hạn cũ.
Với đội ngũ dự án đã dày dặn kinh nghiệm trong thị trường, có nhiều quỹ đầu tư lớn hậu thuẫn, MON có tiềm năng trở thành một blockchain hàng đầu có thể cạnh tranh trực tiếp với Sui hay Solana. Dù vậy, dự án mới chỉ trong giai đoạn ban đầu cần thêm thời gian để minh chứng cho tiềm năng của mình.
Cập nhật liên tục tại Tiền Điện Tử để nắm bắt tin tức mới nhất về thị trường crypto, đánh giá chi tiết các đồng coin tiềm năng và những chương trình Airdrop hấp dẫn mỗi ngày
Cập nhât giá MON mới nhất hôm nay
Giá MON mới nhất hôm nay theo Coinmaketcap.
